Gümüş işleme sanatı

#1
Sponsorlu Bağlantılar
Gümüş işleme sanatı
Özellikle gümüş işlemeciliği (Telkâri) yaygındır
İnce, yorucu el işçiliğiyle, zarafetiyle tanınan gümüş işlemeciliği benimsenmekte, gittikçe yaygınlaşmaktadır




Gümüş işleme sanatı Beypazarı'na ahilik yoluyla kazandırılmıştır
Ahilik 13
yy
da Anadolu'da görülmeye başlanan esnaf ve sanatkarlar birliklerine verilen addır
Beypazarı halkı bu sanatı bir iş olarak kabul etmiş ve zaman içinde geliştirmişlerdir




Tarih boyunca önemli ticaret yolları üzerinde bir Pazar niteliği taşıyan bölgede herhangi bir gümüş madeni yoktur
Eskiden olduğu gibi bugün de gümüş başka illerden getirilir
Daha çok süs eşyaları ve takıların yapıldığı gözlemlenmektedir
Külçe halinde getirilen gümüş birçok safhalardan geçirilerek işlenir
Kullanılan teknik "Telkâri" dir
Eritilip tel haline getirilen gümüş, haddeden geçirilerek inceltilir
Hemen hemen saf halde olduğu için kolayca bükülür
Sanatkar, ufak el aletleri kullanarak telleri istediği şekilde keser ve kıvırır
Parçaları birbirine gümüş kaynak kullanarak kaynatır ve eserini, ortaya çıkarır

Bugün ilçede planlı güzel bir çarşı içinde gümüş, ustaları bir araya toplanmış ve usta, çırak ilişkisiyle bu sanatın geliştirilmesine imkan sağlanmıştır
Büyük bir sabır, el emeği göz nuru, dikkat ve özenli işçilik gerektiren bu teknik, eski ve yeninin sentezi olarak devam ettirilmektedir
Pazarlama ve turistik satım gücünün artması da üretimin eskiye oranla daha da çoğalmasına imkan sağlamıştır



Yurdumuzda yok olmaya yüz tutmuş sanat kollarımızın canlandırılmasında Beypazarı'nın örnek olmasını, Beypazar'ların artmasını diliyoruz

İlçe el sanatları bakımından çok zengindir
Bazı el sanatları da yok olmak üzeredir
Örneğin; Bez ve kilim dokumacılığı, semercilik, Sim-sırma işlemeciliği, saraçlar gibi
İki dokuma tezgahı kalmıştır
Dokuma olarak Bürgü denilen kadın baş örtüsü dokunmaktadır
Halk Eğitim Merkezi'nde açılan kurslarda sim-sırma işlemeciliği canlandırılmaya çalışılmaktadır
Tarihi Telkâri gümüş işlemeciliğinde mutfak eşyaları (güğüm, ibrik, yemek kapları), Demircilik el işlerinde de çapa, keser, balta, bıçak, orak, tırpan, saban demiri, tasma, maşa, kürek, kapan, soba, mangal gibi eşyalar yapılmaktadır
Kaybolmaya yüz tutan telkâri isçiliğinin yurt dışında da tanıtım çalışmaları başlamıştır
Telkâri sanatı yakın gelecekte önemli bir döviz kaynağı olacaktır


Telkâri ince telden takı süslemeciliğidir
Tel ne kadar ince olursa takının değeri de o kadar artmaktadır
Hammaddesi altın ve gümüştür
Altın pahalı olduğundan genellikle gümüş kullanılır
Gümüş takı çeşitleri; kemer, kolye, iğne, başlık ve tılsım olarak sıralanabilir
Telkârideki motifler, tabiatın Türk-İslam düşüncesi ile yorumlanışını ve Türk zevkini aksettirir

Beypazarı'nın takıda sembolü "tılsım" dır
Tılsım, giremesinin etrafı gümüşle süslenir, kolye olarak takılır